{"id":3279,"date":"2022-04-13T16:36:26","date_gmt":"2022-04-13T14:36:26","guid":{"rendered":"https:\/\/rozstaje.art\/?p=3279"},"modified":"2022-04-15T11:33:24","modified_gmt":"2022-04-15T09:33:24","slug":"czy-wiem-gdzie-zyje","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rozstaje.art\/be\/czy-wiem-gdzie-zyje\/","title":{"rendered":"Czy wiem, gdzie \u017cyj\u0119"},"content":{"rendered":"<p>Wstawianie wody na herbat\u0119, czynno\u015b\u0107 ca\u0142kiem zwyk\u0142a i dla wielu codzienna, \u0142\u0105czy mnie z cz\u0142owiekiem, kt\u00f3ry mieszka w jaskini i kt\u00f3rego dzi\u015b poszukuj\u0105 wyszkoleni \u017co\u0142nierze, urz\u0105dzenia satelitarne, si\u0142y zbrojne oraz ich sojusznicy. M\u00f3wi\u0105, \u017ce Osama bin Laden prowadzi ascetyczne \u017cycie, je ry\u017c, mleko, kozi ser i codziennie pije zielon\u0105 herbat\u0119. Herbata, na kt\u00f3r\u0105 czekam a\u017c zaparzy si\u0119 w fili\u017cance z narysowanymi dwoma obejmuj\u0105cymi si\u0119 postaciami, jest lipowa. Z torebki. Domowa. Kwiat lipy zebrany gdzie\u015b w pobli\u017cu miasta. W miejscu, gdzie dorasta\u0142am, wci\u0105\u017c stoj\u0105 rz\u0119dy lip.<\/p>\n<p>W kiosku w pobli\u017cu parku Ta\u0161majdan kupi\u0142am nowy Feral i rozp\u0142aka\u0142am si\u0119, gdy przeczyta\u0142am o \u0110or\u0111e Kosticiu, kt\u00f3rego dziesi\u0119\u0107 lat temu w Splicie st\u0142ukli prawie na \u015bmier\u0107 tylko dlatego, \u017ce nazywa si\u0119 \u0110or\u0111e. Dzi\u015b mieszka w Australii, nie ma odwagi sam wyj\u015b\u0107 na ulic\u0119, w nocy nie \u015bpi, bo wci\u0105\u017c pami\u0119ta.<\/p>\n<p>\u2013 I \u0161iljilo \u2013 powiedzia\u0142am, kupuj\u0105c dwa o\u0142\u00f3wki i zestaw sze\u015b\u0107dziesi\u0119ciominutowych kaset.<br \/>\n\u2013 Dawno ju\u017c nie s\u0142ysza\u0142am, \u017ceby kto\u015b m\u00f3wi\u0142 \u0161iljilo.<br \/>\n\u2013 A jak si\u0119 ovdje m\u00f3wi (a mo\u017ce powiedzia\u0142am ovde?) \u2013 odpowiedzia\u0142am z przepraszaj\u0105cym u\u015bmiechem typu wie-pani-ja-nie-jestem-st\u0105d-przykro-mi.<br \/>\n\u2013 Reza\u010d.<br \/>\n\u2013 Jestem z Zagrzebia \u2013 powiedzia\u0142am.<br \/>\n\u2013 Ja te\u017c \u2013 odpowiedzia\u0142a sprzedawczyni.<\/p>\n<p>Dowiedzia\u0142am si\u0119, \u017ce w grudniu 1991 roku wyjecha\u0142a z Remetineca. Zostawili dom. W prezencie, powiedzia\u0142a. Nie mo\u017cna by\u0142o d\u0142u\u017cej czeka\u0107, bo strzelali. Gdyby mia\u0142a mieszkanie w bloku, nie wyjecha\u0142aby. M\u0105\u017c pracowa\u0142 w Goricy w Zmaju (zdaj\u0119 sobie spraw\u0119, \u017ce nie wiem, czy nadal istnieje Zmaj), straci\u0142 prac\u0119 wtedy, kiedy wszyscy (kiedy to by\u0142o, kiedy wszyscy stracili prac\u0119?). Powiedzia\u0142a jeszcze, \u017ce jej rodzice wyjechali z okolic Karlovaca po operacji \u201eOluja\u201d. Ca\u0142a jej rodzina jest tu, ale zostawi\u0142a przyjaci\u00f3\u0142. Czasami my\u015bli, \u017ceby si\u0119 do nich odezwa\u0107. Wykr\u0119ca numer i pozwala, by telefon dzwoni\u0142, a potem, zanim us\u0142yszy g\u0142os, odk\u0142ada s\u0142uchawk\u0119. Nie wie, co im powiedzie\u0107. Nigdy si\u0119 do nikogo nie odezwa\u0142a. Tutaj nie mog\u0142a znale\u017a\u0107 takich przyjaci\u00f3\u0142. Tam mia\u0142a dobrych.<\/p>\n<p>\u2013 Po czterdziestce nie mo\u017cna znale\u017a\u0107 takich przyjaci\u00f3\u0142 \u2013 powiedzia\u0142a.<br \/>\n\u2013 Prosz\u0119 do nich zadzwoni\u0107. Wys\u0142a\u0107 im poczt\u00f3wk\u0119.<\/p>\n<p>Wysz\u0142am szybko ze sklepu. Wysz\u0142am szybko, \u017ceby nie rozp\u0142aka\u0107 si\u0119 przed nieznajom\u0105 kobiet\u0105.<\/p>\n<p>P\u00f3\u017aniej zobaczy\u0142am na ulicy partyzanta. Starszy, siwow\u0142osy m\u0119\u017cczyzna siedzia\u0142 na torbie przy \u015bwiat\u0142ach na przej\u015bciu dla pieszych przed naszym budynkiem przy ulicy Serbskich W\u0142adc\u00f3w. Obok niego le\u017ca\u0142o sporo tobo\u0142k\u00f3w, ubra\u0144 lub sama ju\u017c nie wiem czego. Rozmawia\u0142 z kim\u015b, kogo tam nie by\u0142o. Nie m\u00f3wi\u0142 sam do siebie. Przed nim kto\u015b sta\u0142 i s\u0142ucha\u0142. Kto\u015b, kogo tylko on m\u00f3g\u0142 widzie\u0107. Na g\u0142owie mia\u0142 titovk\u0119 z czerwon\u0105 gwiazd\u0105. Mo\u017ce nie jest partyzantem. Mo\u017ce nie ma wi\u0119cej ni\u017c pi\u0119\u0107dziesi\u0105t lat, tylko wygl\u0105da na starszego. Mo\u017ce jest bardzo stary. Mo\u017ce jest bardzo m\u0142ody, ale osiwia\u0142 w ci\u0105gu ostatnich kilku lat. Mo\u017ce walczy\u0142 w Bo\u015bni, Chorwacji lub Kosowie. Mo\u017ce nie walczy\u0142, tylko po prostu jest szalony. O nic go nie pyta\u0142am, wi\u0119c nic nie wiem. Nie mam jednak odwagi wychodzi\u0107 sama na ulic\u0119, noc\u0105 nie \u015bpi\u0119, rozmawiam z lud\u017ami, kt\u00f3rych nie widzi i nie s\u0142yszy nikt opr\u00f3cz mnie, cho\u0107 ja wiem, \u017ce tu s\u0105. Wsz\u0119dzie wok\u00f3\u0142 nas.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Wstawianie wody na herbat\u0119, czynno\u015b\u0107 ca\u0142kiem zwyk\u0142a i dla wielu codzienna, \u0142\u0105czy mnie z cz\u0142owiekiem, kt\u00f3ry mieszka w jaskini i kt\u00f3rego dzi\u015b poszukuj\u0105 wyszkoleni \u017co\u0142nierze, urz\u0105dzenia satelitarne, si\u0142y zbrojne oraz ich sojusznicy. M\u00f3wi\u0105, \u017ce Osama bin Laden prowadzi ascetyczne \u017cycie, je ry\u017c, mleko, kozi ser i codziennie pije zielon\u0105 herbat\u0119. Herbata, na kt\u00f3r\u0105 czekam a\u017c [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":3,"featured_media":3294,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[150],"tags":[548,549,169,468,491,422,54,85,5],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v16.6.1 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/rozstaje.art\/be\/czy-wiem-gdzie-zyje\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Czy wiem, gdzie \u017cyj\u0119 - Rozstaje\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Wstawianie wody na herbat\u0119, czynno\u015b\u0107 ca\u0142kiem zwyk\u0142a i dla wielu codzienna, \u0142\u0105czy mnie z cz\u0142owiekiem, kt\u00f3ry mieszka w jaskini i kt\u00f3rego dzi\u015b poszukuj\u0105 wyszkoleni \u017co\u0142nierze, urz\u0105dzenia satelitarne, si\u0142y zbrojne oraz ich sojusznicy. M\u00f3wi\u0105, \u017ce Osama bin Laden prowadzi ascetyczne \u017cycie, je ry\u017c, mleko, kozi ser i codziennie pije zielon\u0105 herbat\u0119. Herbata, na kt\u00f3r\u0105 czekam a\u017c [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/rozstaje.art\/be\/czy-wiem-gdzie-zyje\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Rozstaje\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2022-04-13T14:36:26+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2022-04-15T09:33:24+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/rozstaje.art\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/aida_fotka1-scaled.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"2560\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1707\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"3 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/rozstaje.art\/#website\",\"url\":\"https:\/\/rozstaje.art\/\",\"name\":\"Rozstaje\",\"description\":\"Portal literacki\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/rozstaje.art\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"be\"},{\"@type\":\"ImageObject\",\"@id\":\"https:\/\/rozstaje.art\/czy-wiem-gdzie-zyje\/#primaryimage\",\"inLanguage\":\"be\",\"url\":\"https:\/\/rozstaje.art\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/aida_fotka1-scaled.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/rozstaje.art\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/aida_fotka1-scaled.jpg\",\"width\":2560,\"height\":1707},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/rozstaje.art\/czy-wiem-gdzie-zyje\/#webpage\",\"url\":\"https:\/\/rozstaje.art\/czy-wiem-gdzie-zyje\/\",\"name\":\"Czy wiem, gdzie \\u017cyj\\u0119 - Rozstaje\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/rozstaje.art\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/rozstaje.art\/czy-wiem-gdzie-zyje\/#primaryimage\"},\"datePublished\":\"2022-04-13T14:36:26+00:00\",\"dateModified\":\"2022-04-15T09:33:24+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/rozstaje.art\/#\/schema\/person\/470d44f8eabc12d9b5a6cee9926ea39d\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/rozstaje.art\/czy-wiem-gdzie-zyje\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"be\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/rozstaje.art\/czy-wiem-gdzie-zyje\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/rozstaje.art\/czy-wiem-gdzie-zyje\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\\u0142\\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/rozstaje.art\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Czy wiem, gdzie \\u017cyj\\u0119\"}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/rozstaje.art\/#\/schema\/person\/470d44f8eabc12d9b5a6cee9926ea39d\",\"name\":\"Maciej Piotrowski\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"@id\":\"https:\/\/rozstaje.art\/#personlogo\",\"inLanguage\":\"be\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/3f2f7aaf8eb09dbcecbcc318cd89460e?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/3f2f7aaf8eb09dbcecbcc318cd89460e?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Maciej Piotrowski\"},\"url\":\"https:\/\/rozstaje.art\/be\/author\/maciek\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rozstaje.art\/be\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3279"}],"collection":[{"href":"https:\/\/rozstaje.art\/be\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rozstaje.art\/be\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rozstaje.art\/be\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rozstaje.art\/be\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3279"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/rozstaje.art\/be\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3279\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3293,"href":"https:\/\/rozstaje.art\/be\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3279\/revisions\/3293"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rozstaje.art\/be\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3294"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rozstaje.art\/be\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3279"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rozstaje.art\/be\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3279"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rozstaje.art\/be\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3279"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}